Wedi ei bostio ar Dydd Mawrth 10 Mawrth 2026
Mae'r Cyngor wedi cymryd cam pwysig tuag at wella gwasanaethau ailgylchu yn Nhorfaen trwy brynu safle ym Mlaenafon.
Yn amodol ar gymeradwyaeth gynllunio, gallai'r safle, a oedd yn arfer bod yn gartref i gyfleuster ailgylchu Capital Valley, fod yn gartref i gyfleuster prosesu ailgylchu newydd sydd ar flaen y gad, o 2028.
Byddai’r datblygiad, yn Unedau 1 a 2 ar Ystâd Ddiwydiannol Kays a Kears, yn dod â seilwaith ailgylchu modern ac effeithlon i ogledd y Fwrdeistref.
Os caiff ei gymeradwyo, bydd yr holl ddeunydd i’w ailgylchu rydyn ni’n ei godi wrth ymyl y ffordd ar draws Torfaen yn dod i'r cyfleuster newydd, lle bydd yn cael ei ddidoli a'i baratoi ar gyfer gweddill ei daith.
Yna, bydd contractwyr yn cludo'r deunyddiau i safleoedd ailbrosesu arbenigol, fel Stormy Down ym Mhen-y-bont ar Ogwr, lle mae gwastraff bwyd Torfaen yn cael ei droi'n ynni.
Bydd y cyfleuster newydd yn helpu i ddarparu gwasanaeth ailgylchu mwy cydnerth a pharod i'r dyfodol, ac mae'n garreg filltir allweddol yn Strategaeth Gwastraff ac Ailgylchu'r Cyngor ar gyfer 2025–2030.
Dim ond ar ôl cael cymeradwyaeth gynllunio a sicrhau digon o gyllid allanol y bydd y prosiect yn mynd yn ei flaen. Disgwylir i'r cyllid ddod o gyfuniad o gyfalaf a ddyrannir gan y Cyngor, cyllid Cyfrifoldeb Cynhyrchwyr Estynedig, a chymorth ariannol a geisir gan Lywodraeth Cymru.
Meddai’r Cynghorydd Sue Morgan, Aelod Gweithredol dros Wastraff a Chynaliadwyedd: "Mae prynu'r safle hwn yn gam cyffrous ymlaen i Dorfaen ac yn gyfle gwirioneddol i'r ardal leol.
"Byddwn yn parhau i ymgysylltu â'r gymuned leol wrth i'r prosiect hirdymor hwn ddatblygu, i chwilio am ffyrdd o gefnogi'r hyn a gynigir yn lleol.
"Byddai cyfleuster prosesu modern yn cwrdd â'r galw presennol a hefyd yn cefnogi gofynion cenedlaethol newydd, gan gynnwys casglu ffilm plastig ymestynnol.
"Mae gwasanaethau amgylcheddol yn sector sy'n tyfu ac mae ganddo botensial go iawn i sicrhau buddion yn lleol, a bydd creu cyfleuster modern sy’n cael ei reoli’n dda yn golygu bod y safle hwn yn cael ei ddefnyddio’n gynhyrchiol unwaith eto i Flaenafon.
"Mae ein cyfleuster ailgylchu presennol yn gweithredu ar gapasiti llawn ac ni ellir ei ehangu ymhellach, felly mae'r lleoliad newydd hwn yn rhoi cyfle i ni foderneiddio, prosesu mwy o ddeunyddiau i’w hailgylchu, a pharatoi ar gyfer newidiadau i ddeddfwriaeth yn y dyfodol.
"Rydym yn deall y bydd gan drigolion gwestiynau am y safle felly rydym yn creu tudalen arbennig ar y we i fynd i'r afael ag unrhyw bryderon."
Mae trigolion Torfaen yn ailgylchu 65% o'u gwastraff yn barod, a bydd y cyfleuster newydd hwn yn chwarae rhan bwysig i helpu'r Fwrdeistref i weithio tuag at darged ailgylchu Llywodraeth Cymru o 70%.
Rhagor o wybodaeth am ailgylchu yn Nhorfaen