Adeiladu estyniad?
Mae hwn yn brosiect adeiladu cymhleth, felly dylech geisio cyngor proffesiynol gan bensaer neu gontractwr adeiladu cyn dechrau.
Gwylio ein fideo: A oes angen rheoliadau adeiladu ar gyfer fy estyniad? (yn agor mewn tab newydd)
Bydd estyniad yn cael effaith fawr ar eich cartref, gardd a chymdogion.
Wrth lunio cynlluniau, bydd angen i chi edrych ar sut y byddai'n effeithio ar bethau fel mynediad i'ch cartref a'ch gardd, symudiadau o fewn ac o gwmpas eich cartref a'r golau naturiol mewn ystafelloedd presennol. Bydd hefyd angen i chi ystyried pa ddefnyddiau adeiladu i'w defnyddio - yn enwedig os defnyddiwyd technegau neu ddefnyddiau adeiladu anarferol i adeiladu eich cartref.
Unwaith y byddwch wedi penderfynu bod eich cartref yn addas ar gyfer estyniad dylech ofyn i bensaer neu ddylunydd adeiladau lunio cynlluniau, i'w cymeradwyo gan dîm rheoli adeiladu eich cyngor lleol cyn dechrau ar y gwaith.
Dylai’r cynlluniau a’r manylion gynnwys:
- Sylfeini – cyflwr y ddaear, dyfnder, ynysu rhag gwrthleithder a diogelu rhag radon
- Lloriau a waliau – strwythur a phwysau, inswleiddio ac ynysu rhag sain
- Toeon – gwastad neu ar ongl, inswleiddio, cynalyddion a thrawstiau, taldra ystafelloedd
- Draeniad – cysylltiadau â draeniau presennol, tyllau caead a chyflenwadau dŵr, trydan, pŵer a gwres, ffenestri, drysau ac awyru a hygyrchedd i’r anabl
- Diogelwch tân – llwybrau dianc a chanfodyddion mwg. Hefyd, os yw’r estyniad yn mynd i fod yn ddau lawr neu fwy, bydd angen i’r cynlluniau gynnwys
- Grisiau a canllawiau
- Ynysu rhag sain – yn enwedig mewn ystafelloedd cysgu
- Dianc rhag tân – o loriau uwch
Adeiladu Ystafell Wydr?
Gall llawer o ystafelloedd gwydr, tai haf, siediau ac adeiladau allanol gael eu hadeiladu heb gymeradwyaeth rheoli adeiladu. Y rheol gyffredinol yw, os ydynt yn fach (llai na 30m2), neu yn cael eu hadeiladu o ddeunydd anhylosg, neu yn cael eu hadeiladu i ffwrdd o adeiladau neu dir cyfagos ac nid ydynt yn cynnwys llety cysgu, maent wedi eu heithrio o'r gofyniad i gyflwyno cais – er, byddai’n ddoeth holi i’ch tîm rheoli adeiladu lleol cyn dechrau ar y gwaith.
Yn gyffredinol, rhaid adeiladu tai gwydr â waliau a thoeon tryloyw yn bennaf a rhaid bod ganddynt math o ddrws allanol sy'n eu gwahanu oddi wrth weddill y tŷ.
Gellir adeiladu sylfeini a lloriau mewn amrywiaeth o ffyrdd, ond rhaid ystyried cyflwr y ddaear, coed a draeniau presennol. Mae hefyd yn arfer da i inswleiddio er mwyn gwneud yr ystafell haul yn haws i'w gwresogi.
Dylai ystafelloedd gwydr uPVC gael fframiau sydd â marciau Safon Prydeinig (BSEN 126908 a/neu BS7412) i wneud yn siŵr eu bod yn ddigon cryf i gynnal pwysau'r to. Yn gyffredinol bydd angen trin ystafelloedd haul pren gyda staen neu olew i sicrhau eu bod yn ddibynadwy. Dylech wirio bod y pren yn dod o ffynonellau cynaliadwy. Dylai'r gwydr fod yn gwydn neu wydr diogelwch.
Gwylio ein fideo: Rheolau sylfaenol Ystafelloedd haul (yn agor mewn tab newydd)
Trosi garej
Fel estyniadau cartref, mae newid garej i mewn i ofod byw yn brosiect adeiladu cymhleth a dylech geisio cyngor proffesiynol gan bensaer neu gontractwr adeiladu a siarad â thîm rheoli adeiladu eich cyngor lleol cyn dechrau. Bydd angen talu sylw arbennig i'r canlynol wrth lunio cynlluniau:
- Sylfeini – yn aml nid yw sylfeini garej yn ddigon dwfn i gynnal pwysau ychwanegol y lloriau, waliau a’r nenfydau felly bydd gwneud prawf i weld pa fath o fesurau atgyfnerthu sydd eu hangen.
- Llenwi agoriadau drysau – dylai gynnwys sylfeini addas, cwrs lleithder, selio rhag y tywydd ac inswleiddio.
- Cryfder strwythurol – yn aml mae waliau garej wedi eu hadeiladu o haenen unigol o frics, efallai nad ydynt yn addas i gynnal llawr ychwanegol, to newydd neu ddeunydd inswleiddio ychwanegol.
- Selio rhag y tywydd ac inswleiddio – bydd angen selio’r garej rhag y tywydd a’i inswleiddio os yw’n mynd i gael ei ddefnyddio fel gofod byw.
- Ffenestri ac awyru – rhaid i’r ffenestri ddiwallu safonau effeithlonrwydd ynni a rhaid bod ganddynt awyriad da. Gwyliwch ein fideo ar drosi garej i gael gwybod mwy.
Gwylio ein fideo: Trosi garej (yn agor mewn tab newydd)
Trosi llofftydd
Gall trosi gofod dan do eich cartref fod yn ffordd gost-effeithiol o greu ystafelloedd gwely neu ardaloedd byw ychwanegol. Ond nid yw pob llofft yn addas i'w drawsnewid. Fel cam cyntaf, dylech wirio'r canlynol:
- Uchder: A oes yna ddigon o le yn eich llofft i chi sefyll yn gyffyrddus? Er mwyn i’ch llofft gael ei gyfri’n ystafell wely ar ôl i chi ei drosi, dylai’r uchder, yn ddelfrydol, fod o leiaf 2m – ond cofiwch, mai dyma’r uchder ar ôl gosod lloriau newydd, trawstiau a phaneli a gall hyn gymryd 300mm arall o le.
- Arwynebedd llawr: Ydy’r llawr yn ddigon mawr i greu ystafell y gellir gwneud defnydd ohoni?
- Cyfleustodau: A fyddai angen symud simneiau, tanciau, pibau neu wasanaethau er mwyn creu lle priodol?
- Os yw’r gofod yn eich llofft yn rhy isel, neu’n rhy fach, neu’n cynnwys gormod o gyfleustodau, mae’n bosib y gallwch dal ati i’w drosi, ond bydd hyn yn fwy cymhleth o lawer (a chostus). A dylech siarad â’ch tîm rheoli adeiladu lleol i gael cyngor.
Mae trosi llofft o unrhyw fath yn brosiect cymhleth, felly dylech gael cynlluniau proffesiynol a luniwyd gan bensaer neu ddylunydd adeiladu a dylai tîm rheoli adeiladu eich cyngor lleol eu cymeradwyo cyn i chi ddechrau gweithio - efallai y bydd hefyd angen caniatâd cynllunio arnoch, felly mae bob amser yn well i holi Adran Gynllunio eich Awdurdod Lleol. Dylai'r cynlluniau gynnwys:
- To – strwythur (llwyth, cynalyddion a thrawstiau), defnyddiau, inswleiddio ac awyru
- Mynediad – grisiau (ongl, lled ac uchder), dihangfa rhag tân, a chanllawiau
- Lloriau a waliau – strwythur ac atgyfnerthu, inswleiddio ac ynysu rhag sain
- Trydan, pŵer a gwres
- Ffenestri a drysau
- Diogelwch tân – llwybrau dianc a chanfodyddion tân
- Ystafelloedd ymolchi – cysylltiadau â chyflenwadau dŵr a draeniau, awyru
Ffenestri to
Yn aml, gall y rhain ddarparu goleuni mawr ei angen yn eich gofod yn y to lle mae cyfyngiadau cynllunio yn berthnasol ar faint neu nifer y ffenestri to. Mae llawer o frandiau priodol ar gael, yn amrywio o ffenestri fel modd o ddianc os bydd tân i ffenestri sy'n rhoi mynediad i falconïau agored. Os ydych yn bwriadu cael balconi rhaid i chi sicrhau ei fod yn ddiogel o amgylch yr ymylon rhag i rhywun syrthio, a rhaid sicrhau bod y deciau yn cael eu hadeiladu yn iawn i gymryd pwysau cerddwyr.
Mannau Storio
Gallwch ddefnyddio'ch gofod llofft presennol i storio eitemau ysgafn y cartref a hynny heb gymeradwyaeth rheoli adeiladu os oes gennych fynediad i'r gofod drwy ysgol sy’n cosi a disgyn. Mae'n arfer da i osod rhywfaint o fyrddau rhydd i greu arwyneb gwastad ar gyfer yr eitemau. Yn gyffredinol, nid yw distiau nenfwd wedi'u cynllunio i gynnal llwythi trwm. Felly, os ydych yn bwriadu defnyddio eich llofft i storio eitemau trwm neu osod lloriau parhaol neu risiau/staer priodol efallai y bydd angen i chi wneud cais i'ch cyngor lleol i gael cymeradwyaeth rheoli adeiladu.
Newidiadau mewnol ac atgyweiriadau
Dyma rai camau y bydd angen i chi eu dilyn cyn gwneud newidiadau mewnol. Ni fydd angen cymeradwyaeth y tîm rheoli adeiladu i bob un o'r rhain - y rheol sylfaenol yw os bydd y gwaith yn cynnwys waliau sy'n dal pwysau, simneiau, lleoedd tân neu waliau o gwmpas grisiau yna bydd angen cymeradwyaeth gan eich tîm rheoli adeiladu lleol. Felly siaradwch â nhw cyn gynted ag y gallwch.
Os ydych yn gwneud mân newidiadau fel newid teils to i rhai o'r un math a phwysau; ailosod y ffelt ar do gwastad; ail-bwyntio gwaith brics; neu ailosod estyll ni fydd angen i'r tîm rheoli adeiladu lleol gymeradwyo'r gwaith.
Adeiladu, tynnu neu newid waliau
- Mae gan waliau mewnol nifer o swyddogaethau: rhai i gadw'r nenfwd a lloriau uchaf i fyny, mae rhai yno i'ch helpu chi ddianc o'ch cartref os oes tân ac eraill yn syml i rhannu'r gofod.
- Waliau sy’n cynnal pwysau – mae’r rhain yn hanfodol i strwythur eich cartref a dylech gael cyngor arbenigol gan bensaer neu beiriannydd strwythurol cyn i chi fynd ati i’w newid, adeiladu neu eu tynnu o’u lle. Wrth dynnu wal gynnal mae peiriannydd strwythurol yn ystyried y pwysau ar y waliau a bydd yn dylunio trawst a strwythurau cynnal eraill i drosglwyddo’r pwysau i’r llawr yn ddiogel.
- Diogelu rhag tân – mae waliau o amgylch grisiau yn diogelu er mwyn caniatáu i chi ddianc pe byddai tân, felly bydd newid y waliau hyn yn golygu y bydd angen i chi, ymhob tebyg, i gymryd mesurau eraill fel gosod larymau mwg neu ffenestri llofft sy’n addas i’w defnyddio fel modd o ddianc rhag tân, er mwyn gwneud iawn am hynny.
Ailosod ffenestri
Yn gyffredinol, gellir atgyweirio ffenestri, fel ailosod gwydr sydd wedi torri, ffenestri dwbl sydd wedi niwlio, ffenestri codi sydd wedi pydru a rhannau pwdr ar y ffrâm heb geisio cymeradwyaeth rheoli adeiladu. Ond os ydych yn byw mewn ardal gadwraeth, ardal o harddwch naturiol eithriadol, neu os yw eich cartref wedi ei rhestru, yna bydd angen i chi gael cymeradwyaeth rheoli adeiladu (ac o bosibl caniatâd cynllunio hefyd) ar gyfer bron unrhyw waith gwydro - felly holwch eich tîm rheoli adeiladu lleol.
Fel arfer, byddai ailosod ffenestri llawn yn galw am gymeradwyaeth rheoli adeiladu, ond gall y rhan fwyaf o waith gael ei wneud gan ddefnyddio gosodwr sydd wedi cofrestru gyda FENSA. Byddant yn gwneud y gwaith i'r safonau cywir ac yn rhoi'r holl dystysgrifau perthnasol i chi ar ôl cwblhau'r gwaith.
Ffenestri crwm a simneiau
Fel arfer, mae ffenestri crwm a simneiau yn dal pwysau, felly bydd angen cymeradwyaeth rheoli adeiladu ar gyfer unrhyw newidiadau iddynt a dylech geisio cyngor arbenigol gan beiriannydd strwythurol neu adeiladwr cyn gwneud y gwaith. Os ydych am dynnu brest simnai, bydd peiriannydd strwythurol neu bensaer yn gallu asesu cryfder y gwahanfur neu'r talcen, trwch ffliw'r simnai a'r uchder i ddarganfod pa fath o fesurau cynnal i'w gosod yn eu lle.
Efallai bydd angen leinin ffliw ar simneiau sy'n gweithio er mwyn atal y mwg rhag gollwng i mewn i ystafelloedd a dylid eu hysgubo yn rheolaidd i'w cadw'n effeithlon. Os ydych yn bwriadu gosod stôf llosgi coed newydd, mae'n bwysig eich bod yn dilyn y drefn gosod yn gywir. Gellir cael mwy o wybodaeth am waith atgyweirio simnai, ynghyd â chofrestr o gontractwyr cymwys gan Gymdeithas Genedlaethol y Peirianwyr Simneiau (yn agor mewn tab newydd).