Wedi ei bostio ar Dydd Mercher 4 Mawrth 2026
Mae canllaw newydd yn dathlu cynhyrchwyr a chyflenwyr bwyd a diod lleol wedi cael ei lansio.
Datgelwyd manylion Cyfeiriadur Bwyd Da Torfaen yng Nghynhadledd Bwyd eleni, a gynhaliwyd ddydd Gwener yn Fferm Gymunedol Greenmeadow.
Mae'r cyfeiriadur yn cynnwys manylion caffis annibynnol a ffermydd teuluol, cynhyrchwyr crefftus a masnachwyr bwyd stryd, yn ogystal â siopau ail-lenwi a marchnadoedd lleol.
Y nod yw dathlu a datblygu'r farchnad ar gyfer bwyd fforddiadwy a chynaliadwy lleol, gan greu gwytnwch blasus.
Daeth dros 200 o drigolion, disgyblion ysgol gynradd, busnesau a grwpiau cymunedol i’r Gynhadledd Bwyd, sef yr ail a drefnwyd gan Dîm Gwydnwch Bwyd y cyngor.
Roedd y digwyddiad yn arddangos y cynnydd a wnaed gan Bartneriaeth Bwyd Torfaen, a thynnodd sylw at sut mae mentrau fel Llwybrau Bwyd Torfaen sy'n cynnwys digwyddiadau tyfu, coginio a blasu yn sbarduno newid mewn cymunedau, ysgolion, busnesau a gwasanaethau'r cyngor.
Dywedodd Holly Ivany, Caffi Llantarnam Grange: "Rydym wedi bod yn gweithio gyda Thîm Food4Growth ers peth amser bellach, ac wedi mynd o nerth i nerth gyda'u cefnogaeth.
"Mae'r tîm yn gymaint o bleser gweithio gyda nhw, bob amser yn gefnogol, bob amser ar ochr arall y ffôn i roi arweiniad, ac rydym yn gwerthfawrogi'n fawr y cyfle i ddod i ddigwyddiadau fel y gynhadledd bwyd i barhau i fod yn rhan o'r gymuned rydyn ni i gyd wedi'i hadeiladu gyda'n gilydd"
Dywedodd y Cyng. Sue Morgan, Aelod Gweithredol dros Gynaliadwyedd a Gwastraff: “Mae cynhadledd dydd Gwener yn dangos grym partneriaethau wrth drawsnewid sut yr ydym yn tyfu, yn rhannu ac yn rhoi gwerth ar fwyd yn Nhorfaen.
“Rwy’n edmygu sut mae ein busnesau lleol yn cefnogi ei gilydd ac yn cydweithio gyda chyrff cyhoeddus, gan gynnwys y Cyngor. Mae ein Tîm Cydnerthedd Bwyd bach yn chwarae rhan fawr yn y llwyddiant yma.
"Mae Lansiad y Cyfeiriadur Bwyd Da’n gam mawr ymlaen — yn helpu trigolion i gyrchu bwyd lleol, fforddiadwy a chynaliadwy, a chefnogi’r sefydliadau gwych sy’n gwneud hynny’n bosibl.”
Mae'r Cyfeiriadur Bwyd Da ar gael i'w weld a'i lawrlwytho ar-lein, a bydd copïau print ar gael mewn gwahanol fannau ledled y fwrdeistref, gan gynnwys busnesau lleol, grwpiau cymunedol a llyfrgelloedd.
Nod Rhaglen Gwydnwch Bwyd Torfaen, a gefnogir gan £1,299,415 gan Lywodraeth y DU drwy Gronfa Ffyniant Gyffredin y DU, yw cynyddu’r bwyd fforddiadwy sydd ar gael ac a gynhyrchir yn lleol a datblygu dulliau cynaliadwy, hirdymor o fynd i'r afael ag ansicrwydd bwyd drwy Bartneriaeth Bwyd Torfaen.
Yn 2024, dyfarnwyd Gwobr Arian i Bartneriaeth Bwyd Torfaen gan y cynllun Lleoedd Bwyd Cynaliadwy ac fe'i cefnogir gan Gyllid Llywodraeth Cymru.
Dysgwch fwy am y Rhaglen Gwydnwch Bwyd