Wedi ei bostio ar Dydd Gwener 30 Ionawr 2026
Yr wythnos nesaf, bydd Cynghorwyr Torfaen ar y Pwyllgor Trosolwg a Chraffu Adnoddau a Busnes Trawsbynciol yn ystyried cyllideb arfaethedig y cyngor ar gyfer 2026/27.
Dywedodd Arweinydd Cyngor Torfaen, y Cyng. Anthony Hunt: "Diolch i arian ychwanegol gan Lywodraeth Cymru eleni a'r gwaith rydyn ni wedi'i wneud i yrru effeithlonrwydd, mae hon yn gyllideb gadarnhaol sy'n osgoi toriadau i wasanaethau rheng flaen ac sy’n rhoi cyfleoedd newydd i fuddsoddi mewn ysgolion, gofal a gwasanaethau plant.
"Mae ein sefyllfa ariannol well yn dangos cynnydd tebyg at ei tebyg o £9.3m sydd wedi galluogi ein hamcangyfrifon diweddaraf i gael eu diweddaru, gyda chynnydd yn is yn y dreth gyngor nag a gynigiwyd i ddechrau.
"Mae'r gyllideb hon hefyd bellach yn adlewyrchu ein ffocws ar fuddsoddi mewn gwasanaethau ymyrraeth gynnar ac atal a hefyd Bargen Torfaen, ein ffordd newydd o weithio gyda'n partneriaid a'n cymunedau."
Mae'r gyllideb ddrafft yn cynnwys:
- £4.5 miliwn -neu gynnydd o tua 5.5% i dalu cynnydd mewn tâl ysgolion a phwysau costau cynyddol.
- Cyllideb flynyddol o £300,000 i ariannu cynnal a chadw ac ailosod seilwaith TG ar raddfa fawr mewn ysgolion
- £250,000 i gefnogi'r cynllun Prentisiaid sy'n gadael yr ysgol a £400,000 pellach o fuddsoddiad mewn prentisiaethau newydd ar gyfer pobl sy'n gadael yr ysgol yn Nhorfaen
- £1.6m i gynnal gwasanaethau ar gyfer tua 952 o gleientiaid Gofal Cymdeithasol i Oedolion.
- Mae’n rhoi £600,000 o gronfeydd wrth gefn wedi'u clustnodi i gefnogi cynllun y Cyngor i leihau'r galw am leoliadau gofal mewn Gwasanaethau Plant.
- Mae’n darparu £260,000 i gynyddu nifer yr adeiladwyr capasiti cymunedol a gweithwyr cymorth pobl ifanc i gyflawni'r dull cymunedol a chefnogi pobl ifanc nad ydynt mewn addysg, cyflogaeth na hyfforddiant.
- Mae’n ariannu £447,000 i fodloni pwysau chwyddiant Cynllun Gostyngiadau'r Dreth Gyngor ar gyfer y rhai sydd â'r angen mwyaf, yn seiliedig ar y galw presennol o 9,321 o achosion.
- Mae’n darparu £617,000 i gwrdd â phwysau ariannol mewn Cludiant Ysgol ac anghenion dysgu ychwanegol.
- Mae’n ychwanegu £346,000 i ysgolion i wella cymorth i blant ag anghenion dysgu ychwanegol.
- Mae’n helpu darparwyr gofal cymdeithasol i dalu am y cynnydd yn y Cyflog Byw Go Iawn.
- Mae’n rhoi £700,000 i ariannu effaith y cyflog byw go iawn i’r staff ar y cyflogau isaf yn strwythur cyflog y Cyngor.
- Mae’n dyrannu £147,000 i gwrdd â phwysau costau yn y Gwasanaeth Gwastraff, gyda buddsoddiad ychwanegol o £183,000 yn y Tîm Addysg a Gorfodi Gwastraff a sefydlwyd fel rhan o broses gosod cyllideb 2025/26.
- Mae’n rhoi £170,000 i helpu i gefnogi pobl ifanc a theuluoedd sy'n profi trais domestig.
- Mae’n rhoi £200,000 i fynd i'r afael â gwrthdaro mewn teuluoedd ac atal plant rhag mynd i ofal
- A buddsoddiad cyfalaf pellach o £2.4m mewn heolydd.
Yn amodol ar graffu ac ymgysylltiad â'r cyhoedd, bydd y cynigion hyn yn cael eu dwyn ymlaen i gyfarfod y Cyngor a fydd yn pennu'r gyllideb ym mis Mawrth, ochr yn ochr â'r cynnydd arfaethedig llai o 3.95% yn y Dreth Gyngor
Agenda for Cross-Cutting Resources and Business Overview & Scrutiny Committee - 03/02/2026