Coedwig Gymunedol Blaenafon i Whistle Road

Tref fechan, a arferai fod wrth wraidd y Chwyldro Diwydiannol 

Cychwyn: Coedwig Gymunedol Blaenafon, Llanover Road

Diwedd: Whistle Road, Blaenafon

Parcio: Maes parcio bychan wrth fynedfa'r Goedwig Gymunedol 

Pellter Bras: 5.5 km / 3.4 milltir

Amser sy'n Ofynnol: 2.5 - 3 awr

Mae tref Blaenafon yn cynnwys helaethrwydd o hanes ac adeiladau diddorol. 

Byddwch yn mynd heibio hen ysgoldy (sef Storfeydd Ŷd Hawkins yn flaenorol) a godwyd o garreg rwbel wreiddiol gyda chonglfeini carreg nadd a tho llechi. Roedd yn ychwanegiad diweddarach at Gapel Moriah ar Broad Street. 

Agorwyd Capel Moriah Efengylaidd Blaenafon ym 1888 ac mae'n Adeilad Rhestredig Gradd II.             

Ar hyd Broad Street mae rhai siopau mewn cyflwr da o'r 19eg ganrif, sef rhifau 15-19. Maent yn Adeiladau Rhestredig Gradd II.

Agorodd Capel Bedyddwyr Horeb ym 1863 ac mae'n Adeilad Rhestredig Gradd II. Mae dyluniad y capel yn anarferol am iddo gael ei adeiladu ar hyd llinellau tŷ injans diwydiannol. Mae'r tu mewn yn arbennig o hardd ac yn werth ymweld ag ef. Wrth ymyl Capel Horeb mae'r Gofeb Ryfel, a godwyd ym 1931 yn y modd art deco, a Neuadd a Sefydliad y Gweithwyr, a godwyd ym 1894, sydd ill dau'n adeiladau Rhestredig Gradd II. Yn ddiddorol, codwyd y Sefydliad gan ddefnyddio tanysgrifiadau a godwyd gan y gweithwyr eu hunain.  

Codwyd Eglwys San Pedr gan Samuel Hopkins a Thomas Hill yn 1805 yn lle'r Capel Newydd bychan ar Llanover Road. Mae gan yr eglwys lawer o nodweddion diddorol, ac yn eu plith fedyddfaen unigryw o haearn bwrw yn ogystal â "beddau cist" pen haearn yn y fynwent. Wrth ymyl yr eglwys mae'r adeilad a oedd yr ysgol a sylfaenwyd gan Sarah Hopkins ym 1816, un o'r enghreifftiau cyntaf o ddiwydianwyr yn defnyddio eu cyfoeth preifat i ddarparu addysg i blant eu gweithwyr. Yn ystod gwrthryfeloedd y Siartiaid, defnyddiwyd yr ysgol yn farics i'r “Cotiau Cochion”. Erbyn hyn, mae'r ysgol yn gartref i Ganolfan Dreftadaeth Blaenafon. 

Lawrlwythwch gopi o  Daflen Ffigur 8 - Llwybr Torfaen sy'n cynnwys taith gerdded Coedwig Gymunedol Blaenafon i Whistle Road yma. 

Diwygiwyd Diwethaf: 02/01/2019
Am ragor o wybodaeth cysylltwch â:

Cefn Gwlad

Ffôn: 01633 648329

Nôl i’r Brig